Retencja zębów to ostatni etap leczenia ortodontycznego, który polega na utrwaleniu efektów korekcji wad zgryzu. Bardzo istotne jest wówczas stosowanie się do zaleceń lekarza. Czym tak naprawdę jest retencja? Jakie rodzaje aparatów retencyjnych możemy wyróżnić? Ile trwa leczenie retencyjne? Zachęcamy do lektury naszego artykułu, jeśli szukasz odpowiedzi na zadane pytania.
Czym jest retencja i na czym polega retencja zębów?
Retencja pomaga utrzymać pozycję zębów po leczeniu ortodontycznym. Zęby mogą przemieszczać się także wraz z wiekiem. Przerwanie noszenia zwiększa ryzyko zmian, ale nie oznacza identycznego nawrotu u każdej osoby.
Rodzaje aparatów retencyjnych - jakie aparaty ortodontyczne do leczenia retencyjnego są dostępne na rynku?
Aparaty retencyjne dzielimy ze względu na kilka czynników: materiał, z jakiego zostały wykonane, zasięg obejmowanego przez aparat łuku, a także sposób ich noszenia. I właśnie ten ostatni czynnik wpływa na podział aparatów retencyjnych na stałe oraz ruchome. Możemy wyróżnić ich następujące modele:
Aparat ruchomy — płytka Hawleya
Płytka Hawleya składa się zwykle z części akrylowej i elementów drucianych. Schemat noszenia ustala ortodonta. Po zmianie kształtu zęba, np. wykonaniu wypełnienia, trzeba sprawdzić dopasowanie retainera.
Przezroczyste nakładki retencyjne
To ruchome, niemal niewidoczne oraz bardzo wygodne w użytkowaniu aparaty retencyjne. Ich minusem jest to, że dość szybko się zużywają, a ponadto wypełnienia, które wychodzą za obrys zarejestrowany w czasie wykonywania wycisku, mogą sprawić, że nie będzie można założyć aparatu. Przeźroczyste nakładki są delikatne i łatwo można je zniszczyć lub zgubić. Należy pamiętać, aby ich nie wyparzać, gdyż wysoka temperatura może je zdeformować.
W przypadku, gdy wada polega na niewłaściwej relacji między łukami zębowymi, można stworzyć pozycjoner, czyli dwie szyny zespolone w prawidłowym zgryzie, a także wykonać zaczepy do wyciągów elastycznych w obu szynach. Zadaniem szyn jest utrzymanie prawidłowej pozycji łuków zębowych względem siebie.
Stałe aparaty retencyjne – wady i zalety aparatu stałego
Retainer stały jest przyklejony od wewnętrznej strony zębów. Wymaga dokładnej higieny i kontroli; odklejenie trzeba zgłosić. Czasem łączy się go z aparatem ruchomym, ale nie jest to obowiązkowy schemat dla wszystkich.
Co wpływa na retencję zębów?
Wpływ na przebieg i efekty retencji zębów mają następujące czynniki:
- wiek pacjenta
- stan przyzębia
- dalszy wzrost i zmiany zachodzące z wiekiem;
- przestrzeganie zaleceń i stan aparatu;
- obecność punktów stycznych
- odpowiedni kontakt między łukami zębowymi
- układ policzków, warg i języka, a także ich napięcie
- kątowa i odległościowa relacja między zębami siecznymi.
Jak przebiega leczenie retencyjne? Etapy leczenia ortodontycznego
Leczenie retencyjne jest ostatnim etapem leczenia ortodontycznego. Wcześniej konieczne są: wstępne badanie specjalistyczne, ustalenie indywidualnego planu leczenia, przedstawienie go pacjentowi oraz leczenie aparatem ortodontycznym wraz z regularnymi wizytami kontrolnymi.
Po ściągnięciu aparatu ortodontycznego zostaną pobrane wyciski, które pozwolą dobrać odpowiedni aparat retencyjny, jeśli specjalista zaleci zastosowanie retencji ruchomej. W przypadku retencji stałej, drut retencyjny przyklejany jest na wewnętrznej stronie zębów w trakcie tej samej wizyty. Wcześniej należy poddać się higienizacji jamy ustnej, aby usunąć z niej kamień nazębny.
Ile trwa leczenie retencyjne, jak długo trzeba nosić retencję na zęby, aby zobaczyć efekty leczenia ortodontycznego?
Retencja może być potrzebna długoterminowo, także przez całe życie. Nie jest to wyłącznie skrajna sytuacja u dorosłych. Wiek nie wystarcza do ustalenia końca noszenia.
Liczbę godzin i dalsze zmiany schematu ustala ortodonta. Nie odstawiaj aparatu tylko dlatego, że zęby wyglądają równo.
Ile kosztuje aparat retencyjny (retainer) i czy to, co mówią ludzie o kosztownym leczeniu ortodontycznym, jest prawdą?
Poproś o aktualną wycenę obejmującą wykonanie, kontrole oraz ewentualną wymianę. Cena zależy od rodzaju retainera i gabinetu.
Retencja zębów – zalecenia, do których należy się stosować, aby mieć piękny uśmiech i uniknąć nawrotu wady
Przy korzystaniu z aparatów retencyjnych należy pamiętać o kilku istotnych sprawach:
- ruchomy aparat retencyjny powinien być przechowywany w specjalnym pudełku
- ruchomy retainer noś według indywidualnego harmonogramu, nie uniwersalnej zasady całodobowej;
- należy dbać o higienę zębów w okolicach aparatu, czyszcząc je za pomocą pasty, szczoteczki do zębów oraz letniej wody, nie zapominając przy tym o przestrzeniach międzyzębowych
- aparatów regulowanych pod żadnym pozorem nie można regulować samodzielnie
- w przypadku wystąpienia problemów związanych z artykulacją mowy należy ćwiczyć mówienie oraz czytanie na głos
- aparaty ruchome należy czyścić regularnie, zgodnie ze sposobem określonym przez lekarza.
Zobacz także: leczenia ortodontycznego.
Źródła: NHS — długoterminowa retencja.
